Πρακτικά Τρίτη 11 Σεπτεμβρίου 2012

 ΙΕ’ ΠΕΡΙΟΔΟΣ

ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΜΕΝΗΣ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΣΥΝΟΔΟΣ Α΄

 ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗ ΚΔ΄

Τρίτη  11 Σεπτεμβρίου 2012

 

Θα συζητηθεί τώρα η δεύτερη με αριθμό 478/27-7-2012 ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Αρκαδίας του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς-Ενωτικού Κοινωνικού Μετώπου κ. Κωνσταντίνου Ζαχαριά προς τον Υπουργό Υγείας, σχετικά με την απορρόφηση κοινοτικών κονδυλίων για την ψυχική υγεία.

Στην ερώτηση του κυρίου συναδέλφου θα απαντήσει η Υφυπουργός Υγείας κ. Φωτεινή Σκοπούλη.

Ο ερωτών συνάδελφος κ. Κωνσταντίνος Ζαχαριάς έχει το λόγο για δύο λεπτά, για να αναπτύξει την ερώτησή του.

Ορίστε, κύριε συνάδελφε, έχετε το λόγο.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΖΑΧΑΡΙΑΣ: Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, το τελευταίο διάστημα, μία ερώτηση του Ευρωβουλευτή της Νέας Δημοκρατίας κ. Παπανικολάου προς τον Επίτροπο της Κοινότητας για θέματα απασχόλησης, κοινωνικών υποθέσεων και ένταξης κ. Άντορ, σχετικά με την ψυχική υγεία στην Ελλάδα σε περίοδο κρίσης, αποκάλυψε και μας έδωσε τη δυνατότητα να μάθουμε ότι η χώρα μας μέσω του επιχειρησιακού προγράμματος Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού έχει δεσμεύσει για χρηματοδότηση της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης για το διάστημα 2007-2013 ποσό 241 εκατομμυρίων ευρώ από κοινοτικά κονδύλια.

Από αυτά μόνο το 3,3% είχε απορροφηθεί έως το φετινό Απρίλη για να φτάσει το 4% στο τέλος του πρώτου εξαμήνου, 10.236.000 ευρώ από τα διαθέσιμα 241.186.000 ευρώ.

Η χαώδης απόσταση των απορροφηθέντων σχετικά με τα διαθέσιμα, ο προφανής κίνδυνος απένταξης των έργων και η άθλια κατάσταση που επικρατεί στο χώρο της ψυχικής υγείας με το φετινό προϋπολογισμό μειωμένο κατά 50% έκαναν τους συναδέλφους Χρήστο Μαντά, Ανδρέα Ξανθό, Βασιλική Κατριβάνου και τον υποφαινόμενο να αναρωτηθούμε, τι ακριβώς συμβαίνει με την ψυχική υγεία, τι γίνεται με την απορρόφηση των κοινοτικών κονδυλίων, πώς αποτυπώνεται η κατάσταση σε σχέση με τα τρέχοντα προγράμματα, τα στάδια εφαρμογής και τους ανάδοχους φορείς, ποιοι ευθύνονται για τις καθυστερήσεις, την ανάξια λόγου απορρόφηση και πώς η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Υγείας θα ενεργήσει ώστε να περισωθούν κοινοτικές ενισχύσεις.

Η γραπτή, καθυστερημένη κάπως απάντηση της κυρίας Υπουργού ομολογώ ότι ενίσχυσε τους φόβους μας. Αναφέρεται σε νομικά προβλήματα σε κάποια από τα έργα. Τι ακριβώς εννοεί; Αναφέρεται σε επαναπροσδιορισμό δράσεων και μετατόπιση προτεραιοτήτων, επισημαίνοντας και τον κίνδυνο απένταξης. Εκλαμβάνω την απόλυτη ασάφεια ως υπεκφυγή. Τα ερωτήματά μας παραμένουν. Τελικά, κυρία Υπουργέ, πείτε  μας ποια είναι η κεντρική στόχευση και ο σχεδιασμός σας.

Θα παραμείνει το πρόγραμμα ένα πομπώδες δείγμα της εγκληματικής ανικανότητας των αλληλοδιάδοχων πολιτικών ηγεσιών και των στρατιών συμβούλων του Υπουργείου;

Πώς θα αντιμετωπίσετε τις καθυστερήσεις και τον κίνδυνο απένταξης των έργων;

Πώς θα αντιμετωπίσετε την επερχόμενη κατάρρευση του τομέα ψυχικής υγείας;

Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Αθανάσιος Νάκος): Εγώ ευχαριστώ.

Θα απαντήσει η Υφυπουργός Υγείας κ. Φωτεινή Σκοπούλη μέσα σε τρία λεπτά.

ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΚΟΠΟΥΛΗ (Υφυπουργός Υγείας): Ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε, που φέρνετε ξανά τα προβλήματα της ψυχικής υγείας μέσα σε αυτήν την Αίθουσα.

Όπως ακριβώς είπε ο κ. Ζαχαριάς στο επιχειρησιακό πρόγραμμα Ανάπτυξης του Ανθρώπινου Δυναμικού σε αυτόν το τομέα της κοινοτικής βοήθειας έχουν ενταχθεί θεωρητικά 241.000.000 ευρώ από το 2007 μέχρι το 2013.  Στόχος είναι να καταναλωθούν αυτά μέχρι το 2013 με πιθανή προέκταση για δύο χρόνια ακόμα.

Οι προτάσεις από τα διάφορα έργα που έχουν γίνει μέχρι τώρα είναι συνολικού προϋπολογισμού 174.690.000 ευρώ, δηλαδή γύρω στο 73,95%. Από αυτά υπάρχουν έργα τα οποία δεν έχουν νομικές δεσμεύσεις και που ο προϋπολογισμός τους ανέρχεται σε 108.000.000 και υπάρχουν έργα τα οποία έχουν προχωρήσει σε νομικές δεσμεύσεις εκ των οποίων σε ορισμένα υπάρχουν ορισμένα νομικά κωλύματα, όπως ήδη σας έχει ενημερώσει ο κ. Ζαχαριάς, αφού τον έχουμε ενημερώσει εγγράφως. Αυτά τα έργα τα οποία έχουν νομικές δεσμεύσεις αφορούν το 23,58%.

Παρ’όλα αυτά όμως, όπως ξέρετε, τα χρήματα τα οποία δίνονται για να προχωρήσουν τα έργα, δίνονται από το ελληνικό κράτος και μετά τα παίρνουν από την Κοινότητα. Τα χρήματα τα οποία έχουν εγκριθεί από το Υπουργείο Ανάπτυξης για φέτος είναι 31.000.000 ευρώ. Είχαν δοθεί μέχρι τις 31-12-2011 7.000.000 ευρώ και το πρώτο εξάμηνο του 2012 άλλα 3.000.000 ευρώ και αυτό συνιστά το 4% της απορρόφησης των χρημάτων.

Εδώ τι βλέπουμε; Βλέπουμε αφ’ενός μία καθυστέρηση στην ενεργοποίηση των όποιων προτάσεων των οποίων φυσικά ευθύνονται αυτοί οι οποίοι ασχολούνται με την ψυχική υγεία και φυσικά η υποστήριξη από το Υπουργείο και αφ’ετέρου βέβαια η κεντρική διάθεση των χρημάτων είναι μικρή και δεν ολοκληρώνονται και δεν προχωρούν γρήγορα.

Όπως είπαμε και σας έχουμε γράψει, ορισμένες από αυτές τις προτάσεις έχουν νομικά προβλήματα, πράγμα το οποίο πρέπει να ξεκαθαριστεί για να είμαστε πάντα νόμιμοι.

(Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Υφυπουργού)

 Θέλετε να σταματήσω και να ολοκληρώσω στη δευτερολογία μου, κύριε Πρόεδρε;

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Αθανάσιος Νάκος): Παρακαλώ, συνεχίστε.

ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΚΟΠΟΥΛΗ (Υφυπουργός Υγείας): Ορισμένα, όμως, απ’ αυτά τα έργα τα οποία έχουν προταθεί αφορούν σε επεκτάσεις, ουσιαστικά, δομών ιδιωτικού μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, με στόχο να γίνονται παραπάνω τέτοιες δομές και μετά να χρηματοδοτούνται από το κράτος, πράγμα το οποίο είναι εξωπραγματικό. Δηλαδή, δεν μπορεί να γίνει αυτό. Ήδη το κράτος δεν μπορεί να χρηματοδοτεί τις υπάρχουσες δομές.

Το κράτος σήμερα τι σκοπεύει να κάνει απέναντι σ’ αυτό το θέμα;

Πρώτον: να αξιολογήσει τη λειτουργία των υπαρχόντων δομών και γι’ αυτό χρειάζεται χρηματική βοήθεια και όχι μόνο χρηματική βοήθεια αλλά και επιστημονική και τεχνική βοήθεια.

Δεύτερον, είναι αποφασισμένο ότι θα προχωρήσει οπωσδήποτε -και με τη βοήθεια φυσικά των κοινοτικών κονδυλίων- την τομεοποίηση της ψυχικής υγείας που δεν έχει γίνει τόσα χρόνια και είναι καθοριστική για τη σωστή οργάνωση των δομών, δημόσιων και ιδιωτικών, στην ψυχική υγεία.

Είναι αποφασισμένο να υλοποιήσει να σταματήσει τη λειτουργία των υπαρχόντων ψυχιατρείων με τη μορφή με την οποία υπάρχουν τώρα και να αναπτύξει μέσα στις δημόσιες δομές, είτε στα νοσοκομεία είτε σε εξωτερικές δομές ή κέντρα ψυχικής υγείας, δημόσιου χαρακτήρα, ώστε να ολοκληρωθεί κάποτε –αν είναι δυνατόν- ή τέλος πάντων να πάρει έναν οριστικότερο δρόμο αυτή η περίφημη μεταρρύθμιση της φροντίδας ψυχικής υγείας η οποία έχει αρχίσει εδώ και τόσα χρόνια.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Αθανάσιος Νάκος): Αν υπάρχουν κι άλλα, κυρία Υφυπουργέ, θα μας τα πείτε στη δευτερολογία σας.

ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΚΟΠΟΥΛΗ (Υφυπουργός Υγείας): Ευχαρίστως, κύριε Πρόεδρε.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Αθανάσιος Νάκος): Ο ερωτών συνάδελφος κ. Κωνσταντίνος Ζαχαριάς έχει το λόγο.

Ορίστε, κύριε συνάδελφε, έχετε το λόγο για τρία λεπτά.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΖΑΧΑΡΙΑΣ: Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

Τα όσα είπε η κυρία Υπουργός, δείχνουν την αμηχανία τουλάχιστον, θα έλεγα, της πολιτείας απέναντι στον τομέα ψυχικής υγείας, η οποία αμηχανία φτάνει μέχρι την εγκληματική αδιαφορία.

Διότι αυτά που ειπώθηκαν σχετικά με την προοπτική αποασυλοποίησης και επανένταξης των ασθενών σε δομές και όχι σε άσυλα ψυχιατρικά, όπως γίνεται εν μέρει μέχρι σήμερα, λέγονται εδώ και είκοσι χρόνια, αλλά δεν έχει γίνει και δεν έχει πραγματωθεί το μεγαλύτερο ποσοστό απ’ αυτές τις δομές.

Το πρόγραμμα που έχουμε μπροστά μας 2007-2013 περιλαμβάνει εκατόν εννέα τέτοια έργα, τα οποία αφορούν δράσεις, από οργάνωση συνεδρίων έως επιμέρους παρεμβάσεις ψυχιατρικής στους πληθυσμούς, έως εφαρμογή ολοκληρωμένης κοινοτικής θεραπείας –θα γίνει ποτέ αυτό;- έως ανάπτυξη δομών σε προστατευόμενα διαμερίσματα, κέντρα ψυχικής υγείας και ψυχιατρικά τμήματα, δηλαδή μία ολοκληρωμένη παροχή υπηρεσιών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας ψυχικής υγείας που θα έπρεπε μάλιστα να είναι αξιόπιστη, να είναι και δωρεάν.

Τελικά, επιμένω να δούμε και να συζητήσουμε για την κεντρική στόχευση της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου.

Το σύνολο των έργων που έχουν ωριμάσει μέχρι σήμερα απορροφά το 14% των κοινοτικών ενισχύσεων. Είναι χαμηλό. Πώς αντιμετωπίζετε τον κίνδυνο απένταξης λόγω χαμηλής απορροφητικότητας;

Συζητήσατε τις δυσκολίες με τα στελέχη της κοινότητας; Υπάρχει ενημέρωσή τους, κάποια διαπραγμάτευση θα έλεγα;

Συζητήσατε καθόλου με την επιστημονική κοινότητα, δηλαδή την Ψυχιατρική Εταιρεία, τις τομεακές επιτροπές των ψυχιατρικών νοσοκομείων; Υπάρχουν προτάσεις;

Εξαγγέλλετε μετατόπιση δραστηριοτήτων. Είναι σίγουρο ότι παραμένετε πιστοί στη δημόσια ψυχική υγεία ή η μετατόπιση αυτών των προτεραιοτήτων θα γίνει προς τη μεριά των περίφημων αναποτελεσματικών ΜΚΟ;

Γιατί δεν προχώρησε το πρόγραμμα αποασυλοποίησης και επανένταξης; Γιατί δεν προχώρησε η δημιουργία ψυχιατρικών τμημάτων στα γενικά νοσοκομεία και η συρρίκνωση των ψυχιατρείων;

Είναι αντιφατικό να αναφέρεστε στη μετατόπιση δράσεων προς το δημόσιο -που θα συμφωνούσαμε απόλυτα- και την ίδια στιγμή να υποκλίνεστε στη μνημονιακή επιταγή για προσλήψεις ενός υπαλλήλου στους δέκα αποχωρούντες, πράγμα που δυσκολεύει τη λειτουργία των δομών που υπόσχεται το πρόγραμμα.

Είναι φανερό ότι τα ψυχιατρικά τμήματα, η ψυχική υγεία, αντιμετωπίζουν τεράστια προβλήματα. Το Ψυχιατρικό Νοσοκομείου Λέρου πριν από λίγο καιρό εμφάνισε φαινόμενα υποσιτισμού των ασθενών. Το Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Τρίπολης είχε μόνο έξι ώρες θέρμανσης μέσα στο καταχείμωνο. Έχουμε κραυγές αγωνίας γιατί οι ιδιωτικές ΜΚΟ έχουν απλήρωτους οκτώ μήνες περίπου τους εργαζόμενους.

Είναι φανερό, λοιπόν, ότι η ψυχική υγεία στραγγαλίζεται σήμερα από την εφαρμογή του νεοφιλελεύθερου καπιταλιστικού μοντέλου και των μνημονιακών πολιτικών στη χώρα.

Κύριε Πρόεδρε, τα μνημόνια βλάπτουν σοβαρά και την ψυχική υγεία. Οι ψυχικά ασθενείς όμως –μια ομάδα από τις πλέον ευάλωτες που επηρεάζεται άμεσα, που μαζικοποιείται από τις συνθήκες και τις επιπτώσεις της καπιταλιστικής κρίσης στον τόπο μας- χρειάζονται τη στήριξη της πολιτείας. Και είναι τεράστιες οι ευθύνες της τριτοκομματικής Κυβέρνησης, της Νέας Δημοκρατίας, του ΠΑΣΟΚ και της Δημοκρατικής Αριστεράς, είναι τεράστιες οι ευθύνες των πολιτικών στελεχών που αφήνουν να διαφεύγει συνειδητά στην περίπτωσή μας η κοινοτική στήριξη των 241 εκατομμυρίων ευρώ για την ψυχική υγεία, που αφήνουν, αν δεν συνεργάζονται, να καταρρεύσει χωρίς πόρους και εργαζόμενους το Εθνικό Σύστημα Υγείας.

Εμείς, στο ΣΥΡΙΖΑ, είμαστε αντίθετοι σε αυτήν την πολιτική. Θα ανατρέψουμε αυτήν την πολιτική και την Κυβέρνηση και θα εργαστούμε για μία δωρεάν, αξιόπιστη δημόσια υγεία.

Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.

(Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ)

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Αθανάσιος Νάκος): Ευχαριστούμε.

Το λόγο έχει η Υφυπουργός κ. Σκοπούλη.

ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΚΟΠΟΥΛΗ (Υφυπουργός Υγείας): Κύριε Ζαχαριά, να ακούτε αυτά που λέω και να μη λέτε άλλα πράγματα. Να ρωτάτε και το συνάδελφό σας που είναι δίπλα τον κ. Μαντά, που είναι ψυχίατρος και γνωρίζει καλά.

Όταν σας λέω ότι ελέγχουμε πού πάνε τα χρήματα, γιατί τα χρήματα πάνε εκεί που δεν όφειλαν να πάνε πολλές φορές, διότι γίνονται αλισβερίσια μεταξύ του δημοσίου και του ιδιωτικού φορέα…

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΖΑΧΑΡΙΑΣ: Να τα καταγγείλετε.

ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΚΟΠΟΥΛΗ (Υφυπουργός Υγείας): Τα καταγγέλλουμε. Δεν είναι μόνο η καταγγελία η λύση. Η λύση είναι να τα εμποδίσουμε και να διορθώσουμε την κατάσταση.

Κύριε Ζαχαριά, δεν ακούτε αυτά που σας λέω. Οι στόχοι μας είναι να εφαρμόσουμε την τομεοποίηση στην ψυχική υγεία, να αποασυλοποιήσουμε τους ψυχικά ασθενείς και να φτιάξουμε μονάδες όπως λέει ο επιστημονικός κόσμος, όπως λένε οι διεθνείς προδιαγραφές.

Εμείς απλώς προσπαθούμε να εφαρμόσουμε αυτά που έχουν αποφασιστεί εδώ και καιρό. Και αν εσείς αποδίδετε ευθύνες σε μία Κυβέρνηση δυόμισι μηνών για την καθυστέρηση από το 2009 μέχρι το 2011 που δεν καταναλώθηκε κανένα χρήμα για τη ψυχική υγεία, λυπάμαι πολύ.

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Αθανάσιος Νάκος): Ευχαριστώ, κυρία Υπουργέ.


επιστροφή