Σκοπός - Έργο - Στόχοι

Εισαγωγή

Τις τρεις τελευταίες δεκαετίες το ποσοστό του υπερβολικού βάρους και της παχυσαρκίας στον πληθυσμό της ΕΕ αυξήθηκε δραματικά.
Ιδιαίτερα στα παιδιά η εκτίμηση έφθασε στο ύψος του 30%

Με δεδομένη την τάση κακής διατροφής και την απουσία σωματικής άσκησης αναμένεται να υπάρξει συγκλονιστική αύξηση στα ποσοστά ορισμένων χρόνιων παθήσεων όπως:
-Καρδιαγγειακά νοσήματα
-διαβήτης τύπου 2
-εγκεφαλικά
-μορφές καρκίνου
- μυοσκελετικες διαταραχές
-ψυχικές παθήσεις

Το αποτέλεσμα φυσικά είναι η έλλειψη ποιότητας ζωής και το αρνητικό αντίκτυπο στο προσδόκιμο ζωής.

Σύμφωνα με τα πρόσθετα στοιχεία του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας (Π.Ο.Υ.), τα χρόνια μη μεταδιδόμενα νοσήματα, όπως περιγράφονται παραπάνω, ευθύνονται για το 60% των θανάτων παγκοσμίως. Αξίζει να αναφερθεί ότι ο Π.Ο.Υ. περιγράφει λεπτομερώς πως οι κυριότεροι παράγοντες για την αυξημένη νοσηρότητα και θνησιμότητα από τα εν λόγω νοσήματα είναι η αυξημένη αρτηριακή πίεση, τα αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα, η παχυσαρκία και η έλλειψη σωματικής αύξησης και η ανεπαρκής κατανάλωση φρούτων λαχανικών.

Το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι ανθυγιεινή διατροφή και η ελλιπής σωματική δραστηριότητα, είναι οι κύριες αιτίες της εμφάνισης αυτών των ασθενειών που αποτελούν τα σημαντικότερα προβλήματα της δημόσιας υγείας στις μέρες μας. Και μόνο που γνωρίζουμε από τα στοιχεία του Π.Ο.Υ., ότι το 80% των θανάτων από καρδιαγγειακά νοσήματα και ζαχαρώδη διαβήτη και το 30% των θανάτων από καρκίνο θα μπορούσε να προληφθούν μέσω στοχευόμενων δράσεων δημόσιας υγείας που προωθούν την υγιεινή διατροφή και την φυσική δραστηριότητα, η οποιαδήποτε καθυστέρηση για την διαμόρφωση ενός σχεδίου δράσης θα ήταν εγκληματική.

Ιδιαίτερα στην χώρα μας οι μελέτες των τελευταίων χρόνων δείχνουν ότι υπάρχει μεγάλη επιδείνωση. Η παχυσαρκία σήμερα αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά προβλήματα της δημόσιας υγείας με συνεχώς αυξανόμενες διαστάσεις.

Πάνω από το 50% των ανδρών και γυναικών είναι υπέρβαροι σε όλες σχεδόν τις ηλικίες, ενώ εξαιρετικά χαμηλό είναι το ποσοστό αυτών που ασκούνται καθημερινά.

Το τελευταίο ευρωβαρόμετρο κατατάσσει την χώρα μας στην τελευταία θέση μαζί με την Ιταλία και την Βουλγαρία με ένα ποσοστό του 3% στο σύνολο του πληθυσμού όταν προηγμένες χώρες βρίσκονται μέχρι και στο 23% και αν σε αυτό προστεθεί η διαπιστωμένη κακή διατροφή των Ελλήνων μια και έχουμε απομακρυνθεί από την παραδοσιακή ελληνική διατροφή, η οποία πρόσφατα στα πλαίσια της μεσογειακής διατροφής αναγνωρίστηκε ως άυλη παγκόσμια κληρονομιά, καταλαβαίνουμε πως βρισκόμαστε μπροστά σε μια αρνητική εξέλιξη με τεράστια επιβάρυνση στην δημόσια υγεία.

Πολιτική - Στόχοι

Η ανάπτυξη δράσεων για την αύξηση της σωματικής δραστηριότητας και της σωστής διατροφής είναι επιβεβλημένη.

Κατά συνέπεια ο σχεδιασμών των Εθνικών πολιτικών και στρατηγικών στους τομείς της διατροφής και της άσκησης με στόχο την προστασία και την προαγωγή της υγείας του πληθυσμού αποτελεί προτεραιότητα, και ως απάντηση η κυβέρνηση στο τεράστιο αυτό κοινωνικό και οικονομικό πρόβλημα , θέτει στο επίκεντρο των διαρθρωτικών της αλλαγών, την σύσταση μιας νέας θεσμικής δομής υπό την εποπτεία του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης με αρμοδιότητα τα θέματα της Διατροφής, Άθλησης και Ελέγχου τροφίμου. Αναπτύσσεται έτσι για πρώτη φορά στην Ελλάδα ολοκληρωμένη στρατηγική για θέμα δημόσιας υγείας που θέτει ως κύριο στόχο την μείωση των νοσημάτων που σχετίζονται με την κακή διατροφή και την έλλειψη σωματικής άσκησης.

Με αυτή την θεσμική παρέμβαση που ορίζει σαφείς ρόλους και αρμοδιότητες, μέσα στο Υπουργείο Υγείας , οριοθετείται μια βασική πολιτική κατεύθυνση, όχι μόνο για την βελτίωση της δημόσιας υγείας και της καθημερινότητας του πολίτη, αλλά και για την θωράκιση της Εθνικής μας οικονομίας.

1) Για την Άθληση:

Αυτό που μας ενδιαφέρει στρατηγικά στον τομέα της άθλησης είναι να αναπτύξουμε την εθνική αθλητική συνείδηση. Ασκούμε τις πολιτικές μας, ενεργώντας σε συγκεκριμένα πεδία και με μετρήσιμα αποτελέσματα.

Σκοπός μας είναι, για τους συμπολίτες μας, η σωματική άσκηση να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της καθημερινής τους ζωής, με στόχο τα 60 λε π τά ανά ημέρα για τα παιδιά και 30 για τους ενήλικες.

Η επίτευξη αυτών γίνεται με τη σωστή πληροφόρηση, περί της πρόληψης ασθενειών και με τη δημιουργία χώρων ικανών να υποδεχτούν την κάθε αθλητική δραστηριότητα.

Με βάση τους παραπάνω στόχους, επενδύουμε στις ακόλουθες δράσεις:

Αρχικά στην ανάπτυξη του θεσμού της «Άθλησης για όλους». Οι οικογένειες, τα παιδιά, οι ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες, να έχουν πρόσβαση σε μικρούς ή μεγάλους ελεύθερους ή/και οργανωμένους αθλητικούς χώρους, κοντά στο χώρο κατοικίας τους ή και εργασίας τους.

Προχωρούμε :

- Στη δημιουργία εξειδικευμένης πληροφόρησης των πολιτών και των επαγγελματιών της Άθλησης για την σωματική άσκηση

- Στη δημιουργία «Εθνικού Αθλητικού Χάρτη» (καταγεγραμμένα αξιοποιήσιμα σημεία σε όλη την Ελλάδα –γεωγραφικά και θεματικά) ήτοι:

- Στη δημιουργία των «Πνευμόνων Άθλησης», Οι μεγάλοι αθλητικοί πνεύμονες μετατρέπονται σε χώρους άθλησης της οικογένειας.

- Στη δημιουργία των «πάρκων υγείας και άθλησης», χρησιμοποιώντας έξυπνες αθλητικές υποδομές. Αναμορφώνουμε τους ανοιχτούς χώρους πρασίνου (πάρκο/άλσος/κήπος) που υπάρχουν μέσα στην πόλη και δημιουργούμε θεματικά σημεία ελεύθερης άθλησης.

- Στη δημιουργία των «διαδρομών άθλησης», μετατρέποντας μικρά δρομάκια ή σημεία δρόμων (το κλείσιμο των οποίων δεν παρεμποδίζει την κυκλοφορία των αυτοκινήτων) σε σημεία ασφαλούς άθλησης σε κάθε γειτονιά. (στίβος, πεζοπορία, ποδηλατοδρομία, κ.α.)

- Στην εισαγωγή του Πιστοποιητικού Κολυμβητικής Επάρκειας.
Για την προαγωγή των μαθητών από την Τρίτη στην Τετάρτη τάξη του δημοτικού σχολείου θα είναι υποχρεωτική η προσκόμιση του «Πιστοποιητικό Κολυμβητικής Επάρκειας»

Στόχος η μείωση του αριθμού των πνιγμών και ατυχημάτων, στην Ελλάδα, που οφείλονται σε έλλειψη πληροφόρησης και τεχνικής γνώσης για την ορθή αντιμετώπιση του υδάτινου στοιχείου – χαρακτηριστικού γνωρίσματος του φυσικού πλούτου της χώρας μας.

- Στη διοργάνωση “της ημέρας της άθλησης στους δρόμους”
Μία ή δύο ημέρες, το χρόνο (χειμώνα - καλοκαίρι) κατά τις οποίες θα κλείνουν κεντρικά σημεία των πόλεων και θα οριοθετούνται ως υπαίθρια σημεία άθλησης για τα παιδιά. Στα σημεία αυτά του δρόμου θα διοργανώνονται αθλητικές δραστηριότητες στον άξονα «παιδί- παιχνίδι- άθληση». Η εκδήλωση θα είναι ανοιχτή στο κοινό και θα γίνεται σε συνεργασία με τους τοπικούς φορείς, τα σχολεία και τις αθλητικές οργανώσεις. Υπολογίζεται να συμμετέχουν τουλάχιστον 400.000 μαθητές. Οι εκδηλώσεις, θα είναι Θεματικά και γεωγραφικά, συνδεδεμένες με την αρχαία ελληνική ιστορία και τον φυσικό πλούτο της χώρας μας.

- Στη δημιουργία του θεσμού «Αθλητική εκδρομή». Χρησιμοποιώντας τον θεσμό της σχολικής εκδρομής (μια εκδρομή κάθε μήνα), δίνουμε αθλητικό χαρακτήρα στις εκδρομές και βάζουμε ως εκδρομικό σημείο προορισμού ένα χώρο άθλησης.
Στόχος η γνωριμία και η δημιουργία της πρώτης εμπειρίας των παιδιών με τα αθλήματα.

- Στη δημιουργία του θεσμού «Γιατροί άθλησης», με την εθελοντική συμμετοχή ιατρών όλων απαραίτητων των ειδικοτήτων, για την ασφαλή διενέργεια όλων των παραπάνω δράσεων. Σε περίπτωση που δεν καλύπτεται η υπηρεσία από εθελοντές θα ζητείται η συνδρομή από τα κατά τόπους Κέντρα Υγείας.

- Στη δημιουργία προγραμμάτων, με στόχο την ενσωμάτωση των ευαίσθητων και ευπαθών κοινωνικών ομάδων στις αθλητικές δραστηριότητες και εκδηλώσεις. Απευθυνόμαστε στους μετανάστες, στα άτομα με αναπηρίες, σε όσους παρουσιάζουν ψυχικά και σωματικά νοσήματα και προσπαθούμε να δώσουμε εναλλακτικές δημιουργικές διεξόδους και αποκατάστασης, μέσω του αθλητισμού, σε όσους βιώνουν τον κοινωνικό αποκλεισμό.
Για να υλοποιηθεί αυτή η πολιτική, προχωρούμε σε ήπιες κυκλοφοριακές και χωροταξικές παρεμβάσεις σε όλη την επικράτεια. Αξιοποιούμε και αναμορφώνουμε, εγκαταστάσεις και δρόμους, με θεματικό προσανατολισμό. Δημιουργούμε διαδικτυακή βάση δεδομένων όπου κάθε πολίτης μπορεί να αναζητήσει την κοντινότερη σε αυτόν, περιοχή ανά θεματική δραστηριότητα και να λάβει συνδυαστικές πληροφορίες για την άθληση και την ισορροπημένη διατροφή.

Παράλληλα φροντίζουμε για την οικονομική ανάπτυξη, μέσω των αθλητικών δραστηριοτήτων, ιδίως εκείνων των περιοχών που πλήττονται περισσότερο, αυτή τη δύσκολη περίοδο για τη χώρα μας.

Η Ελλάδα γενέτειρα πολιτισμού και αθλητισμού, έχει πολλά πλεονεκτήματα, που συνδυάζουν φυσικό πλούτο και ιστορική κληρονομιά και συναινούν στην ήπια ανάπτυξη αθλητικών δραστηριοτήτων, που μπορούν να συγκεντρώνουν, το εθνικό και παγκόσμιο ενδιαφέρον. Τέτοιες δραστηριότητες και ιδιαιτέρως αυτές που αποκτούν μία περιοδικότητα, αποτελούν άμεση πλουτοπαραγωγική πηγή, σε όποια γεωγραφική περιοχή λαμβάνουν χώρα.

2) Για τη Διατροφή:

Σχετικά με το δεύτερο άξονα δράσης μας, για ισορροπημένη διατροφή, χρησιμοποιούμε ως βασικό εργαλείο την Εθνική Επιτροπή Ελληνικής Διατροφής, και με οδηγό τις επιστημονικές μελέτες και γνωμοδοτήσεις, σχεδιάζουμε τις παρεμβάσεις μας. Η έμφασή μας, δίδεται κυρίως στα παιδιά, την πιο ευαίσθητη κοινωνική ομάδα, όπου και απαιτούνται να τεθούν οι υγιείς βάσεις.

Η χώρα μας, φημισμένη σε όλο τον κόσμο για τα πλούσια σε συστατικά «Μεσογειακά Προϊόντα» της θα έπρεπε να είναι πρωτοπόρος σε πολιτικές που αναδεικνύουν αυτό τον πλούτο της. Έτσι βασιζόμενοι στην Μεσογειακή Διατροφή έχουμε ως στόχο την προώθηση νέας διατροφικής πολιτικής.

Προχωρούμε :

- Στη δημιουργία εξειδικευμένης πληροφόρησης των πολιτών και των επαγγελματιών της Υγείας για την ισορροπημένη Διατροφή

- Θεσπίζουμε Δελτίο Υγείας Μαθητή
Κάθε χρόνο στην αρχή της σχολικής χρονιάς σε κάθε μαθητή θα γίνεται μέτρηση - ύψους/βάρους- από τους γυμναστές του σχολείου. Το κάθε παιδί θα έχει το ατομικό του Δελτίο Υγείας Μαθητή όπου θα αναγράφονται εκτός από τον Δείκτη Μάζας Σώματος, τα αποτελέσματα και άλλων ιατρικών εξετάσεων, η ομάδα αίματος του και χρήσιμες ιατρικές πληροφορίες για την κατάσταση υγείας του μαθητή. Το Δελτίο αυτό θα ενημερώνεται στην αρχή κάθε σχολικής χρονιάς.
Στόχος: Εισαγωγή στην διαδικασία ατομικής μέτρησης βάρους, ως απαραίτητο στοιχείο για τις ενέργειες ενημέρωσης και πρόληψης παχυσαρκίας και άλλων νοσημάτων.

Με τη χρήση των στοιχείων αυτών θα γίνει η δημιουργία βάσης δεδομένων για τη μαθητική κοινότητα. Ιδανικό, και απαραίτητο στοιχείο για την εκπόνηση μελετών και έρευνας προβλέψεων και διαμόρφωση πολιτικών της υγείας του πληθυσμού. Για τη φετινή χρονιά το πρόγραμμα καταγραφής θα ξεκινήσει στις αρχές του Φεβρουαρίου. Ήδη ξεκίνησε και η συνεργασία με το νοσοκομείο παίδων «Αχλαία Κυριακού» όπου από τον Σεπτέμβριο 2011 έχει εγκριθεί και θα τρέξει πρόγραμμα για την αντιμετώπιση της παιδικής παχυσαρκίας σε συνεργασία με το τμήμα επιστήμης Διατροφής και αθλητισμού (ΤΕΦΑΑ) , Χαροκόπειο πανεπιστήμιο διατροφής και το ιατρικό τμήμα του πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και το οποίο θα έχει διάρκεια 3 χρόνια. Παράλληλα αλλάζει το περιεχόμενο της Ιατρικής Εξέτασης κάθε μαθητή και εξειδικεύεται για κάθε αναπτυξιακή ηλικία ( Νηπιαγωγείο Γυμνάσιο Λύκειο)

- Καθιερώνουμε την απαραίτητη οφθαλμολογική εξέταση για τα παιδιά του νηπιαγωγείου και δημοτικού σχολείου (σύμφωνα με του οφθαλμίατρους σημαντικός αριθμός παιδιών παρουσιάζει αμβλυωπία η διάγνωση της οποίας όταν γίνει καθυστερημένα στο γυμνάσιο δεν μπορεί πλέον να θεραπευτεί)

- «Κυλικεία». Ακολουθούμε την στρατηγική πρόληψης, όπου η διατροφική πολιτική πρέπει να ξεκινά από το σχολικό κυλικείο. Έτσι εισάγουμε νέο πλαίσιο λειτουργίας στα σχολικά κυλικεία.
αναπροσαρμογή των τροφών που επιτρέπεται να πωλούνται.
παρεμβάσεις στην διαδικασία λειτουργίας τους (πιστοποίηση προμηθευτών, εκπαίδευση ιδιοκτητών κυλικείων σε συνεργασία με τον ΕΦΕΤ, συνεργασία με Υπ.Παιδείας για την έκδοση υγειονομικής διάταξης )

- «Αθλητικές εκδρομές» . Χρησιμοποιώντας τον θεσμό της σχολικής εκδρομής (μια εκδρομή κάθε μήνα), δίνουμε αθλητικό χαρακτήρα στις εκδρομές και βάζουμε ως εκδρομικό σημείο προορισμού ένα χώρο άθλησης.
Στόχος η γνωριμία και η δημιουργία της πρώτης εμπειρίας των παιδιών με τα αθλήματα.

- «Ημέρα διατροφής» στα σχολεία. Κατά την ημέρα αυτή θα ενημερώνονται μαθητές και εκπαιδευτικοί για την σωστές διατροφικές συνήθειες και για την Μεσογειακή Διατροφή. Επίσης κατά την ημέρα αυτή το κυλικείο θα προσφέρει δωρεάν υγιεινά προϊόντα.

- Κέντρα Υγείας: Η διατροφική πολιτική και τα προγράμματα υγείας θα επεκταθούν και μέσα στα κέντρα υγείας τα οποία θα γίνουν κέντρα πρόληψης και πρωτοβάθμιας φροντίδας όπως είχαν προγραμματιστεί και παρόλα αυτά μετατράπηκαν σε κέντρα συνταγογράφησης

- Στρατός: Η περίοδος της Στρατιωτικής θητείας, έχει καταγραφεί ως κύρια αιτία πολλών αλλαγών που θα επηρεάσουν αργότερα την υγεία. Ξεκινάμε τις δράσεις μας για την πρόληψη και καταπολέμηση της παχυσαρκίας κατά τη διάρκεια της θητείας στο στρατό, παρεμβαίνοντας στην ποιότητα της παρεχόμενης τροφής αλλά και στην σωστή ενημέρωση και εκπαίδευση σε θέματα διατροφής –άθλησης –υγείας από εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό.